woensdag 22 oktober 2014

Aan Jan Hautekiet, Bibliothecaris te Leuven


Beste Jan,

Nog niet zo lang geleden zat ik bij jou in de studio om te praten over bibliotheken. Na afloop zei ik je nog dat het me wel fijn leek, radio maken. En kijk, ik ben nog lang geen radiomaker, maar jij bent sinds kort wel bibliothecaris in Leuven, zag ik op www.iedereenbibliothecaris.be. Fijn!

Het is ook wel een logische stap. Je bent communicatief ingesteld, empathisch waar mogelijk, assertief als het moet. Je durft door te vragen en je hebt ervaring met kennis delen. Allemaal competenties die je in de bibliotheeksector nodig hebt, zoals je inmiddels kon ondervinden.

Niet dat iedereen daar zo over denkt. De Sociaal-economische Raad van Vlaanderen (SERV) bijvoorbeeld, blijft maar denken in termen van 'documenten klasseren', 'informatie verzamelen' en 'uitleningen registreren'. Alsof er de voorbije twintig jaar niets veranderd is in de bibliotheek. Niet dat er iemand wakker ligt van
wat de SERV vindt van ons beroep. Alleen: de VDAB neemt dat allemaal lustig over in haar systemen. Alsof we mensen nodig hebben die zich achter documenten willen verschuilen. Goed, we organiseren nog altijd informatie om ze gemakkelijk terug te kunnen vinden - een beetje zoals Google doet, alleen beter. Maar de wensen en de noden van de gebruiker zijn nu toch het uitgangspunt. Ik durf te wedden dat jij de job van bibliothecaris niet via de VDAB gevonden hebt.

Dan is onderwijs beter mee met zijn tijd. Daar denkt men in termen van 'informatie verstrekken', 'gebruikers begeleiden' en 'activiteiten organiseren'. Je zal inmiddels wel ondervonden hebben dat die beschrijvingen beter aansluiten bij de realiteit. De tijd dat de collectie centraal stond en we dachten dat de gebruikers vanzelf wel zouden komen, ligt al ver achter ons.

Jammer alleen dat datzelfde onderwijs nu de deuren sluit van de enige universitaire bibliotheekopleiding in Vlaanderen. Niet dat de Universiteit Antwerpen vindt dat er te weinig studenten zijn. Het is ook al niet dat de afgestudeerden geen werk zouden vinden. Er zijn jaarlijks ongeveer zestig afgestudeerden en ze vinden vlot een baan in de sector. Maar dit voorbeeld van afstemming van het onderwijs op de arbeidsmarkt sluit de deuren bij gebrek aan geld. Voor een natuurtalent zoals jij is dat geen probleem, natuurlijk. Maar waar moeten jongeren die in een bibliotheek willen werken nu de juiste competenties verwerven? Onderwijs ligt er duidelijk niet wakker van.
 
Uiteraard weet ik dat je maar voor even bibliothecaris was. Het is dan ook hard werken. Nog maar net heb je uitgedacht hoe je de boel draaiende kan houden met 10% minder geld om boeken te kopen en activiteiten te organiseren en met een vijfde minder personeel, of kijk, daar snijdt Vlaanderen nog eens 5% uit je budget en mag jij je denkwerk over doen. Zo blijf je wel aan de slag natuurlijk.

Gelukkig bestaat er een vereniging voor al die hardwerkende mensen. We zijn communicatief, empathisch als het kan en assertief als het moet. We vragen door om de juiste informatie te kunnen verstrekken en we doen aan kennis delen. Het is een fijne club. We moeten het vanaf volgend jaar met 20% minder stellen. We hopen dat je lid wordt ...

Hartelijke groet,

Bruno Vermeeren

Coördinator Vlaamse Vereniging voor Bibliotheek, Archief & Documentatie (VVBAD)